Paarse bananen?

Marc Mathijssen

CMD1-2 G1

De discussie over genetische manipulatie oftewel het veranderen of toevoegen van genetische eigenschappen van een organisme wordt steeds groter. De wetenschappers hebben tegenwoordig steeds meer ontwikkelingen doorgevoerd op het gebied van genetische manipulatie: dieren kunnen gekloond worden, er kunnen grotere tomaten gekweekt worden en men kan voedsel zo kweken dat het langer houdbaar is. Hoewel ik vind dat er wel voorzichtig moet worden omgesprongen met genetische manipulatie zijn er toch wel een aantal voordelen voor veel mensen.

Een voordeel is dat de genetische manipulatie kan worden toegepast op verschillende soorten voedsel. Er kunnen grotere gewassen gekweekt worden en ook kunnen deze gewassen langer bewaard blijven dan voorheen. Een goed voorbeeld hiervan is, denk ik, de banaan. Deze staat op uitsterven en er moet wat gebeuren. Genetische manipulatie zou hiervoor de oplossing kunnen zijn. Ik bedoel dan niet dat we de banaan paars gaan maken omdat dat er misschien leuker uitziet, maar hem aanpassen om bepaalde schimmels te kunnen weerstaan zodat we hem gewoon kunnen blijven eten lijkt mij geen probleem. Vooral de Derde Wereld is hier veel mee geholpen omdat bananen hun grootste bron van inkomsten en de belangrijkste voedselbron is.

Vaak wordt gezegd dat een ander voordeel is van het genetisch manipuleren is dat het het huidige wereldvoedselprobleem zou kunnen oplossen. Dit blijkt echter helemaal niet waar. Volgens zowel Novib als Hivos is er voldoende voedsel voor alle mensen op de wereld. Er zou zelfs een overschot zijn aan voedsel en genetisch manipuleren om meer voedsel te krijgen voor de Derde Wereld is dus helemaal niet nodig en het is dus een slecht argument.

Een nadeel van genetische manipulatie en een punt waarvan ik vind waar erg mee opgepast moet worden is het feit dat het voedsel een gevaar kan vormen voor mensen en andere organismen. Sommige mensen hebben namelijk een voedsel allergie voor een bepaald eiwit. Op de producten waar dit eiwit in zit staat dat vermeld. Maar bij genetisch gemanipuleerde gewassen kan het zijn dat een gen dat eiwit aanmaakt en het op die manier in ander eten terecht kan komen. Mensen met die allergie kunnen dat eiwit dan binnen krijgen en dan kunnen de mensen aan ernstig gevaar worden blootgesteld.

Voor het manipuleren van voedsel worden voornamelijk proteïnen gebruikt, cellen 'vertalen' genen namelijk vaak naar proteïnen. Een wetenschapper voegt dus bij wijze van voorbeeld een bacteriëel proteïn in een tomaat. In de meeste gevallen zijn deze proteïnen veilig voor consumptie. Maar sommige substanties, door middel van genetische manipulatie toegevoegd, kunnen extreem gevaarlijk blijken te zijn. Een gevaarlijk verschijnsel is dan het allergisch worden voor bepaalde voedingsmiddelen die de persoon eerst gewoon kon eten zonder consequenties. Mensen kunnen dus niet alleen last krijgen van een bestaande allergie maar ook een allergie krijgen door het genetisch gemanipuleerd voedsel.

Het manipuleren is ook gevaarlijk voor de wat kleinere organismen. Doordat er veel minder met bestrijdingsmiddelen gespoten hoeft te worden lopen die veel minder gevaar om dood te gaan. Maar doordat er stoffen in de planten zitten die de insecten niet gewend zijn kunnen ze ook daaraan het loodje leggen. Ook kunnen andere planten bestoven zijn door genetisch gemanipuleerde planten en ook dat kan fataal aflopen.

Naast het genetisch manipuleren van voedsel worden er ook veel onderzoeken uitgevoerd met het genetisch manipuleren van mensen en dieren. Klonen is hiervan een voorbeeld. Over deze vorm van manipulatie zal ik weinig zeggen, behalve dan dat ik vind dat deze vorm van genetische manipulatie nog teveel in de kinderschoenen staat om op grote schaal uit te gaan voeren. Ook met nieuwe medicijnen die ontwikkeld kunnen worden door het gebruik van genetische manipulatie word veel geëxperimenteerd. Hierdoor kunnen in de toekomst misschien dus wel medicijnen tegen aids en kanker uitgevonden worden, zodat mensen later tegen heel veel ziektes beschermd zijn. Hoewel dit een goed streven zou zijn zijn we daar nog lang niet en het ziet er niet naar uit dat we daar binnen een par jaar zullen staan als het gaat over genetische manipulatie.

Ik ben dus voor genetische manipulatie in bepaalde gevallen. Ik denk dat genetische manipulatie alleen mag worden toegepast als je er mensen mee helpt, bijvoorbeeld bij medicijnen en sommige soorten voedsel zoals de banaan, die gered moet worden. Maar niet als je er mensen of dieren mee schaadt, dit gebeurd bijvoorbeeld als er dieren worden gebruikt om mee te experimenteren of als er een superras gemaakt gaat worden. Genetische manipulatie mag dus maar in bepaalde gevallen gebruikt worden. Maar ik vind wel dat genetische manipulatie zich moet blijven ontwikkelen zodat er in de toekomst steeds meer mogelijk is.

Niemand had het ooit gedacht maar de banaan ligt echt op uitsterven, dit komt door twee schimmelziekten. Als we nog onze favoriete banaan willen eten, dan is de kans groot dat we het genetisch moeten sleutelen zodat de banaan een kans maakt tegen de schimmel. De banaan is voor ons een vrucht, maar voor velen mensen in tropische landen is het hun brood, als het verkeerd afloopt dan zullen 500 miljoen gezinnen zonder werk zitten.

Hun export zal wegvallen en de hongersnood zal vergroot worden. Ik vind dus dat we moeten ingrijpen om de banaan genetisch aan te passen, het heeft natuurlijk onbekende negatieve kanten, maar voor sommige doeleinden moeten we wat opofferen. We leren van onze fouten dus vinden we wel oplossingen om de negatieve kanten te weerstaan. En wat moeten onze sporters nou zonder banaan? Ze moeten hun energie ergens anders snel vandaan halen en die is er niet.

Links

1. http://www.ode.nl/article.php?aID=485
2. http://www.nrc.nl/W2/Lab/Profiel/Manipulatie/voedingsmiddelen.html
3. http://talk2000.nl/docu/bmd_89.html

Genetische manipulatie zou het wereldvoedselprobleem moeten oplossen maar er blijkt helemaal geen wereldvoedsel probleem te zijn. Er is genoeg voedsel voor iedereen. Genetische manipulatie is dus niet nodig. Maar als veel mensen met genetische manipulatie geholpen kunnen worden dan moet dat toch gewoon gebeuren?

4. http://www.wdm.be/mailing_list/nieuwsbrief/Lot%20van%20banaan.html

Positiebepaling

Artikel genetische manipulatie

Genetische Manipulatie

(www.duurzaamzeeland.nl/thema/landbouw_voedsel/genetische_manipulatie/)

Met genetische manipulatie bedoelen we het veranderen van de erfelijke eigenschappen van plant of dier door middel van ‘knippen en plakken’. Kleine stukjes erfelijk materiaal (genen of stukjes DNA) worden uit het ene organisme geknipt en via geavanceerde methoden overgebracht in een ander organisme. Op deze manier kunnen gewenste eigenschappen snel en efficiënt van de ene soort op een andere soort worden overgebracht. In feite gebeurt er hetzelfde als bij het kweken van planten en het fokken van dieren, alleen zijn deze traditionele methoden veel minder snel en efficiënt dan genetische manipulatie. Ook is genetische manipulatie aan veel minder beperkingen onderhevig dan de traditionele veredelingsvormen. Zo kunnen nu ook eigenschappen van niet verwante organismen worden gemengd. Te denken valt aan het overbrengen van genen uit een bacterie in planten, om deze onvatbaar te maken voor een bepaalde schimmelziekte.

Genetische gemanipuleerde organismen (ggo’s) zijn makkelijker te telen (minder vatbaar voor ziekten) of leveren hogere opbrengsten. Toch zijn er wereldwijd grote weerstanden tegen deze technieken. In de eerste plaats is het maar de vraag of het sleutelen aan erfelijk materiaal inderdaad zo veilig is als de voorstanders beweren. Tegenstanders wijzen op mogelijke onvoorspelbare effecten van het inbrengen van een vreemd gen in een organisme. Misschien kunnen er ook minder wenselijke effecten optreden, zoals de vorming van gifstoffen. Bovendien valt nooit uit te sluiten dat genetisch gemanipuleerde gewassen kruisen met verwante wilde soorten, met als gevolg dat genetische vervuiling optreedt. Dit kan ten koste gaan van het voortbestaan van wilde soorten, maar ook van biologische boeren die ‘gentech’ principieel afwijzen.

Een ander nadeel van genetische manipulatie is dat telers een groot deel van hun vrijheid kwijtraken. De bedrijven die ggo’s op de markt brengen, grote multinationals, binden de boeren aan zich door hen afhankelijk te maken van hun zaden, bestrijdingsmiddelen en andere chemische stoffen. Dit druist in tegen elke vorm van duurzame landbouw, want die stimuleert juist zoveel mogelijk het gebruik van lokale hulpstoffen.

Het argument van voorstanders dat genetische manipulatie het wereldvoedselvraagstuk kan oplossen lijkt mooi maar is dat niet. In de eerste plaats produceren we met z’n allen nù al anderhalf keer zoveel voedsel als nodig is om de hele wereldbevolking van voldoende eten te voorzien, terwijl toch één op de zeven mensen in de wereld honger heeft. Afgezien hiervan: de werkelijke oorzaak van hongersnoden heeft vaak te maken met ingewikkelde politieke structuren en sociale ongelijkheid. Als hierin geen verbetering komt, kan de honger in de wereld nooit opgelost worden. Zolang landen met een hongerende bevolking nog steeds gewassen verbouwen voor de export als veevoer naar Westerse landen is een oplossing nog ver weg.

Ondanks dat genetische manipulatie nog relatief nieuw is, worden in de hele wereld al volop ggo’s geteeld. Enkele voorbeelden (in de Verenigde Staten) zijn maïs en soja. Vooral in de VS heeft de commerciële teelt van ggo’s een enorme vlucht genomen. Europa is tot nu toe veel terughoudender. In Nederland beperkt het telen van genetisch gemanipuleerde gewassen zich tot op heden tot proefveldonderzoek. Vanwege de maatschappelijke onrust rondom ggo’s is dat onderzoek de laatste jaren op een laag pitje gezet. Boerenorganisatie LTO-Nederland stelt zich op het standpunt dat genetische manipulatie bij planten onder bepaalde voorwaarden ethisch verantwoord is (“ja mits”). Omdat dieren een hogere eigenwaarde hebben dan planten wijst LTO genetische manipulatie bij dieren in principe af (“nee tenzij”).

Reactie op artikel:

LINKS
1 http://proto.thinkquest.nl/~llb109/meningenvw.html

2 http://nl.wikipedia.org/wiki/Banaan_%28fruit%29

3 http://www.runningcenter.nl/?page=looptips
   De banaan is een belangrijke vrucht voor veel sporters.
   Doordat de banaan zoveel energie geeft. Kan deze vlak voor het sporten
   Gegeten worden voor goede prestaties, sporters zijn dus voor een deel afhankelijk van de
   banaan.

4 http://www.gezondheid.be/index.cfm?fuseaction=art&art_id=120
   Genetische manipulatie kan de banaan redden.
   En het genetisch manipuleren van de fruit brengt de banaan minder schade toe dan dat we
   gewoon soorten gaan kruisen. Dus waarom zouden we dat niet doen?
   Nou… dat is dus blijkbaar niet helemaal zo..




POSITIE BEPALING.
Het is een feit dat de banaan voor veel mensen belangrijk is.
Het is niet alleen het feit dat sporters er gebruik van maken, en dat er
zoveel mensen in 3^e wereld landen afhankelijk zijn van de banaan als export product.
Maar ook emotioneel wordt er veel gedaan met de banaan. De banaan wordt vaak in een komisch daglicht geplaatst en het beeld van de aap zonder een banaan is bijna niet meer weg te denken. Het zou ook voor onze kinderen gevolgen hebben als de banaan niet meer in het plaatje te vinden was. Geen enkele Stichting houd zich bezig om de banaan te redden. En geen enkele stichting richt zich op de banaan in plaats van de dieren die er van leven.
We zijn een stichting die zich losmaakt van dingen als het wereld natuurfonds of bijv. stichting aap. Daar komt nog bij dat wij niet nutteloos geld in arme landen gaan pompen. Maar we gaan het geld zelf gebruiken voor genetisch onderzoek om de banaan te kunnen redden. Omdat ons evenement gehouden wordt gaan mensen ook meer nadenken over het feit wat er zou gebeuren als de banaan voor altijd zou verdwijnen uit onze wereld. Het probleem moet ook eerst bekend worden voor mensen actie gaan ondernemen. Door een kleine test hebben we al kunnen constateren dat veel mensen en zelfs sporters niet eens op de hoogte zijn van het uitsterven van de banaan.Al deze dingen maken ons als stichting uniek tegenover stichtingen die alleen maar geld collecteren. Het manipuleren van vruchten is dat wel een beetje taboe. Maar dit is de enige manier waarop we de banaan kunnen redden. We kunnen deze ramp niet zomaar op ons af laten komen. We MOETEN simpelweg iets doen. Als we het onderzoek voorzichtig en zorgvuldig gaan doen, kunnen we de banaan redden zonder dat het vervelende gevolgen zal hebben voor zowel de natuur als de mensen zelf.
Ook al blijft klinkt het een beetje eng. Maar in geval van noodsituaties zoals deze moeten we het risico nemen en alles op alles zetten om de banaan alsnog te kunnen redden. Als we niets doen zal de banaan uitsterven. En dan zijn te laat en blijven we met de gedachten zitten dat we een kans voorbij lieten gaan om de banaan te kunnen redden.



___________________________________________

ARTIKEL GENETISCHE MANIPULATIE
door: www.gezondheid.be
op: 01-09-2000  


Genetische manipulatie & Nieuwe voedingsmiddelen: reden tot paniek?

Over de mogelijke gezondheidsrisico’s van genetisch gewijzigde voedingswaren circuleren de wildste verhalen. Maar volgens de Wereldgezondheidsorganisatie zijn genetisch gewijzigde planten die voldoen aan de wettelijke normen voor registratie minstens even veilig als de bestaande voedingsmiddelen.

Het ‘manipuleren’ van de natuur is al zo oud als de mensheid zelf. Het fokken van vee voor een betere melkproductie of voor meer trekkracht en het kruisen van gewassen voor een betere opbrengst, wordt reeds toegepast sinds de mens zich vestigde als landbouwer.
Het klassieke veredelen is echter een tijdrovende en vaak onzekere zaak. Bovendien kunnen alleen variëteiten die nauw met elkaar verwant zijn, gekruist worden, zodat de mogelijkheden beperkt zijn.

Door middel van de genetische modificatie is het mogelijk om heel gericht een erfelijke eigenschap die opgeslagen is in enkele genen, bijvoorbeeld de eigenschap ‘grote vruchten’, in een plant in te bouwen.
Een andere mogelijkheid is het uitschakelen van een vervelende eigenschap, zoals bv. ‘gevoeligheid voor een bepaald insect’. Het is zelfs mogelijk om de erfelijke eigenschappen van een niet-verwante soort in een organisme te brengen. Zo kunnen eigenschappen van schimmels, bacteriën, insecten, planten en dieren onderling worden uitgewisseld. Vergeleken met de klassieke veredeling, waarbij enkel soortgelijke organismen vruchtbare nakomelingen kunnen produceren, is dit een ware revolutie.

Zo kan men bv. aardappelen of maïs uitrusten met het genetisch materiaal van een bacterie zodat deze beter bestand zijn tegen bepaalde insekten. De mogelijkheden zijn eindeloos. Wat dacht u van plantaardig vet dat minder schadelijke verzadigde en meer onverzadigde vetzuren bevat, groenten die even smakelijk zijn maar langer houdbaar, granen die geen allergieën veroorzaken of koffie zonder cafeïne...

Miniem verschil

Vermits de gentechnologie zich beperkt tot het inbrengen van één of een paar genen, is het verschil met het "oorspronkelijk" organisme miniem. Zo bevat een aardappelplant ongeveer 40.000 genen. Om deze plant resistent te maken tegen infecties worden twee, drie of vier genen toegevoegd. De gewijzigde aardappel is bijgevolg voor meer dan 99,9% de oude. Deze biotechnologische ingreep wijzigt het genetisch materiaal zelfs minder drastisch en veel selectiever dan de klassieke veredelingstechnieken.

Om het transgeen (genetisch gemanipuleerd) organisme te herkennen - het verschilt uiterlijk in niets van het gewone product - wordt samen met het gewenste gen soms ook een ‘marker’gen voor antibiotica-resistentie of herbicide-resistentie ingebouwd zodat alleen de getransformeerde cellen overleven wanneer aan de celkweek het antibioticum of herbicide wordt toegevoegd.




Een andere techniek, die steeds vaker wordt toegepast en waarbij geen gevaar is voor antibiotica- of herbicide-resistentie, bestaat erin om gebruik te maken van fluorescentie. De behandelde cellen lichten dan op wanneer ze beschenen worden met licht van een bepaalde golflengte (onder de UV-lamp).


ONRUST
Genetisch gewijzigde organismen (GGO’s) worden reeds geruime tijd op grote schaal toegepast in de geneesmiddelenindustrie (bv. voor de productie van insuline) en in de voedingstechnologie, bv. bij de fabricatie van enzymen die gebruikt worden in de kaasbereiding, als broodverbeteraar, om fructose aan te maken, enz.

Dit heeft nooit tot problemen geleid. Het is pas sinds deze technologie niet langer beperkt is tot schimmels, gisten en bacteriën, maar wordt aangewend om ‘hogere’ GGO’s te maken - zoals maïs die resistent is tegen bepaalde insecten, soja die bestand is tegen een bepaald soort insecticide - dat de hele controverse losbarstte.

Probleem is dat er twee gescheiden circuits dreigen te ontstaan met aan de ene kant de wetenschappelijke wereld met onderzoekers, veiligheidsverantwoordelijken van diverse bedrijven en de overheid, die via risico-analyse nagaan welke gevaren dergelijke organismen inhouden. En aan de andere kant de media en diverse drukkingsgroepen. Terwijl in de ene groep het vertrouwen in GGO’s toeneemt, wordt het verzet in de tweede groep groter.

GEZONDHEIDS RISICO’S
Wat de vermeende gezondheidsrisico’s betreft, is het onmogelijk om algemene uitspraken te doen. Elk product dient afzonderlijk te worden bekeken.

Binnen de Europese Unie bestaat een registratieprocedure volgens dewelke de nieuwe voedingsgewassen onderworpen worden aan een uitgebreide reeks tests inzake kwaliteit, voedingseigenschappen, veiligheid, enz. Zelfs wanneer producten intensief worden getest in de VS of Japan moeten ze opnieuw de Europese goedkeuringsprocedure doorlopen. Voor de hoger geciteerde maïs- en soja-producten kwamen de Europese experts tot de bevinding dat er geen enkel gevaar bestaat voor menselijke (en dierlijke) consumptie.

Voor andere producten, zoals maïs die resistent is tegen een bepaald type antibiotica of soja met een gen van de Braziliaanse noot, die mogelijk wel risico’s kunnen inhouden, werd dan weer geen goedkeuring verleend.(zie verder bij allergie)

Volgens een expertencomité van de Wereldgezondheidsorganisatie (WGO) kunnen genetisch gewijzigde planten die voldoen aan de wettelijke normen voor registratie als veilig worden beschouwd. Gezien er uitgebreid onderzoek werd gedaan naar de veiligheidsaspecten van de nieuwe gewassen, bestaat volgens de WGO over hun veiligheid zelfs een grotere zekerheid dan over de bestaande voedingsmiddelen.

Bovendien kunnen die GGO’s ook een aantal gezondheidsvoordelen inhouden.

• Gewassen die beter bestand zijn tegen allerlei ziekten door schimmels, bacteriën, virussen en insecten moeten minder behandeld worden. Het gebruik van diverse bestrijdingsmiddelen kan hierdoor worden beperkt.
• Door bepaalde kenmerken van een levensmiddel te wijzigen, kan men de houdbaarheid verlengen waardoor bv. minder conserveringsmiddelen nodig zijn.
• In oliehoudende zaden (bv. koolzaad) kan men het gehalte aan verzadigde vetten doen dalen en vervangen door meer onverzadigde vetten.

ETIKETTERING
Een tweede luik in de Europese wetgeving heeft te maken met de etikettering. In principe moet het etiket van producten die genetisch gewijzigde eiwitten bevatten, dit uitdrukkelijk vermelden. Op die manier kan de consument zelf oordelen of hij een dergelijk product al dan niet wil kopen. Die etikettering biedt ook uitkomst voor eventuele filosofische of godsdienstige bezwaren worden eveneens gehoord. Wanneer men bv. een varkensgen zou inplanten in een ander organisme kan dit op verzet stuiten bij bv. strikte vegetariërs of arabisch/joodse culturen.

Volgens de Europese wetgeving is de etikettering echter niet verplicht wanneer het genetisch gewijzigde eiwit helemaal niet aanwezig is in het eindproduct en dit ‘nieuwe’ eindproduct op geen enkele wijze kan onderscheiden worden van het "oude". Dit is bijvoorbeeld het geval voor olie uit de soja die resistent is tegen een bepaald soort onkruidverdelger. De samenstelling van deze olie is immers dezelfde als deze van klassieke olie omdat de genetisch gewijzigde eiwitfractie niet in de olie zit.

MILIEU BEZWAREN
• Een veel gehoord bezwaar is dat een GGO kan kruisen met een wilde soort die zich dan in de natuur zou verspreiden. Dit "superonkruid" zou dan kunnen woekeren omdat het moeilijk te bestrijden is.

Voor soja en maïs bestaat dit gevaar alvast niet omdat deze gewassen uitheems zijn en er bij ons geen soortgelijke wilde planten bestaan waarmee ze zich kunnen kruisen. Maar voor andere planten kan dit risico niet worden uitgesloten.

• Ook het gevaar van insectresistentie is een aandachtspunt. Planten die beter bestand zijn tegen een bepaald insect betekenen een besparing voor het milieu omdat er minder insecticiden moeten gebruikt worden. Toch bestaat het gevaar dat er een "superinsect" ontstaat dat de gewijzigde plant toch kan aantasten.

Om dit soort problemen te vermijden, is blijvende waakzaamheid vereist. Niet alleen is het onverstandig om alle gewassen te vervangen door genetisch gewijzigde variëteiten omdat zo een monocultuur ontstaat. Een zekere variëteit behouden in de gewassen (GGO’s naast niet-GGO’s) is wenselijk om zo ook een heterogene populatie aan insecten en onkruiden te behouden. Men kan ook (in de toekomst) variëren met diverse GGO’s die telkens een andere strategie bezitten om zich te wapenen tegen insecten.

GGO’S EN ALLERGIE
Verhogen GGO's het risico op allergieën? Door de genetische modificatie wordt immers de genetische code van de plant gewijzigd zodat deze een "nieuw" eiwit aanmaakt. Omdat allergenen, dit is het voedingsbestanddeel waarop allergisch wordt gereageerd, steeds eiwitten zijn, worden deze nieuwe eiwitten als mogelijke allergenen beschouwd.

De voornaamste voedselallergenen zijn eiwitten uit melk, eieren, pinda’s, schaaldieren, diverse graangewassen en sojabonen. Allergie treft ongeveer 1 tot 2% van de bevolking. Men vreest nu dat wanneer een donorgen afkomstig is van een allergiserende plant, die allergie ook wordt doorgegeven aan de nieuwe plant.

Dit gevaar is niet helemaal denkbeeldig. Een transgene soja met een gen van de Braziliaanse noot om de voedingswaarde van de soja te verbeteren, bleek bijvoorbeeld allergische reacties te veroorzaken bij mensen die voorheen niet allergisch waren voor soja, maar wel voor die Braziliaanse noot.

Toch mag ook dit risico niet worden overdreven. Ten eerste is de kans dat een ingeplant gen een allergeen zou zijn, miniem. Een allergische reactie is vrijwel steeds het gevolg van een reactie tegen verschillende eiwitten, terwijl bij genetische modificatie slechts een beperkt aantal eiwitten wordt gewijzigd. Bovendien wordt elk GGO uitgebreid getest op het allergeen vermogen vooraleer te worden goedgekeurd.

Omgekeerd kunnen de GGO’s in de toekomst mogelijk ook een oplossing zijn voor mensen met een bestaande allergie. Men zou bv. gewassen kunnen creëeren die geen of minder allergenen bevatten. Nu al wordt in Japan bv. geëxperimenteerd met rijst met verlaagde allergeniciteit.
_______________________________________________________

BETOOG ETHIEK

Cyriel Martens
G1
"Genetische Manipulatie: Waar ligt de grens ?"
Bron: Zie voettekst.

Het lijkt eigenlijk tovenarij van de wetenschap.
Het genetisch aanpassen van planten en vruchten zodat wij hierbij profijt van kunnen hebben.
Het is niet iets van de laatste jaren. Zelfs eeuwen terug werden planten en dieren met elkaar gekruist omdat bepaalde eigenschappen beter te maken en hier zo onze voordelen uit te kunne halen. Schapen werden gekruist om bijv meer wol te kunnen geven en zo een nieuw soort te krijgen wat de voordelen van 2 soorten heeft. Dit gebeurd al sinds de tijd dat mensen vee houden.[1] In feite zou het allemaal probleemloos moeten kunnen. Tegenwoordig gaat de wetenschap iets dieper in op het kruisen van levend materiaal. En daarbij komen we aan bij het genetisch manipuleren. Je neemt 1 van de duizenden genen van een plant. Bijvoorbeeld zoals in het artikel wordt beschreven een gen dat zorgt voor de grote van de vruchten. Je past die aan en je hebt een rijke oogst van die plant. Hoewel het allemaal best ziekelijk lijkt, is het verschil minimaal. Een plant die is gemanipuleerd is voor 99.9% gelijk aan een plant die nog helemaal origineel is. Dus wat is dan het probleem. De planten zelf zijn zo goed als gelijk.  Ze worden echt niet blauwe en ze zijn niet anders van smaak. Dus wat is dan het probleem als we er zo weinig van merken.? Sterker nog. Als we een plant genetisch manipuleren met 1 gen. Dan is de “schade” die we aan de originele plant toebrengen zelfs vele malen minder als dat we lompweg rassen gaan kruisen en zo de eigenschappen gaan beïnvloeden. Tevens zou het de redding kunnen zijn van veel mensen.
Als mensen zo afhankelijk zijn van de banaan waarom zouden we hem dan niet even bij sleutelen zodat hij juist WEL beschermt is tegen de agressieve schimmelsoorten.
Dat zou veel mensen een probleem kunnen besparen en sporters hoeven zich niet druk te maken dat ze niet meer even snel een banaantje kunnen eten voor het sporten.
In feite zou iedereen er beter van worden als we de banaan zouden aanpassen…..toch?
Nou, nee niet helemaal. Het IS en BLIJFT sleutelen met de natuur. En het is nu eenmaal zo dat dit altijd een gebied zal blijven dat een beetje gevaarlijk is. Er zijn genoeg groepen  die zich verzetten tegen het manipuleren van voedsel en het afschrijven als gevaarlijk en ziek.
Toch hebben deze groepen niet helemaal ongelijk. Want Het blijft altijd een risico
[2]Het is namelijk ook zo dat het aanpassen van vruchten ook bijv. allergie kan opwekken bij mensen die voorheen nog niet allergisch was voor de vrucht. Dat zou erg vervelend kunnen worden. Het is niet zo dat we even zonder gevolg een gen kunnen weghalen of bij plaatsen.

Met dit feit komen we uiteindelijk terug op de natuur die zichzelf aanpast op de veranderingen. Het beschermen van vruchten tegen bepaalde ziektes of insecten kan er ook voor zorgen dat de natuur zich uiteindelijk weer gaat aanpassen zodat de ziektes en insecten zich ook gaan aanpassen. Er moet een biologisch evenwicht blijven tussen al het leven op aarde. En dat natuur zal zich altijd blijven aanpassen om dat evenwicht in ballans te blijven houden. Het is dus ook mogelijk dat er uiteindelijk een insect ontstaat wat tegen alle vormen van manipulatie bestand is. Als te TE veel gaan sleutelen met de natuurlijk kan dit uiteindelijk toch weer in ons nadeel werken. Ik denk dat manipulatie verder niet zo erg is. Maar we moeten wel onze grenzen kennen. En we moeten niet onze controle gaan verliezen op de natuur. Want dan is het einde zoek en blijft er niks meer over van het genen wat we eigenlijk wilde beschermen. Ik vindt het ook niet vreemd dat er altijd zoveel onrust heerst over het manipuleren van voedsel. Het werkt alleen als het echt helemaal uitgedacht is en men 100% weet dat het geen gevolgen heeft voor de mensen of de natuur zelf. Het kan namelijk erg vervelende dingen uitlokken waar we voor uit moeten kijken. Het lijkt wel alsof de wetenschappers zoveel kennis hebben van de natuurlijk en zelfs al zo diep kunnen gaan dat ze zelfs de genen van een bacterie kunnen aanpassen. Maar wat we misschien niet weten is dat de wetenschappers niet het fijne weten wat de betekenis van de genen. Het is niet zo dat ze precies weten wat ze doen en eigenlijk maar een beetje uit proberen wat het effect is van een bepaalde verandering. [3]Volgens Professor Dr. Erwin Chargaff is dit een grens die wel eigenlijk nooit hadden mogen doorbreken. Alles wat we veranderen aan de natuur kan extreme gevolgen hebben voor het biologische evenwicht waar we mee te maken hebben.

We kunnen vandaag iets hebben veranderd wat eigenlijk heel erg positief lijkt maar wat over lange tijd heel anders kan uitlopen. Denkend aan het feit dat genetisch gemanipuleerde gewassen, eenmaal in het milieu gebracht, zo goed als niet meer te verwijderen zijn uit het milieu. En als we de gewassen aanpassen gaat de vijand zich ook aanpassen. De schimmels en bacteriën evolueren nog sneller dan de planten. Er zal sneller genetische informatie van generatie op generatie overgaan dan bij een plant. Uiteindelijk zullen we de kans lopen dat er een plaag ontstaat die alsnog de populatie planten om zeep kan helpen.We zullen dus erg voorzichtig moeten zijn met het manipuleren van voedsel, hoe onschuldig het ook lijkt...

De banaan gaat uitsterven, binnen nu en 10 jaar. De enige manier om deze nog te redden is door hem genetisch zo te manipuleren dat hij wel bestand wordt tegen bepaalde schimmels.

Vaak zitten er aan het genetisch manipuleren ook nog negatieve kanten. Er kan van alles foutgaan, en de bananen zouden na de manipulatie voor negatieve externe effecten kunnen gaan zorgen.

Toch vind ik dat er wel moet worden onderzocht naar de mogelijkheden van het genetisch manipuleren van de banaan. Deze dreigt binnen 10 jaar uit te sterven dus lijkt me dat er ook genoeg tijd is om hier grootschalig onderzoek naar te doen (mits het geld er natuurlijk voor is) en daarbij ook voldoende rekening te houden met de mogelijke negatieve gevolgen.

Volgens de onderzoekers moeten we zo snel mogelijk ingrijpen als we later nog bananen willen eten. Zelf denk ik er ook zo over, want genetische onderzoek om de banaan een kans te geven tegen schimmels duurt zeker zo’n tien jaar. Daarom moeten we zo snel mogelijk meer onderzoek doen aan genetische aanpassing van de banaan. Zou de banaan uitsterven en het onderzoek is nog niet klaar, dan kan het grote problemen geven aan de wereld economie.

Dit komt denk ik, omdat er veel mensen in de bananen industrie werken. Daarnaast zal de bevolking de banaan minder vertrouwen, omdat het is aangepast door de mens. Ze vragen zich af, “Is het wel gezond?”. Bananenonderzoeker Emile Frison zegt dat als we meer over de banaan weten, met name op de genetische samenstelling van de banaan. Kunnen we het gemakkelijker aanpassen.  Er draaien talloze discussies om het aanpassen van de banaan.

Veel mensen vinden het juist verkeerd om met de natuur te knoeien terwijl we het al eigenlijk doen. “Mogen we met de natuur knoeien, om het menselijk ras te beschermen?” Vind J. Niessen. Hij zegt zelf dat het wel meevalt, de banaan die wij eten is een gesteriliseerde soort en die maar een klein deel van de wereldse export bevat. De banaan soorten die de inheemse volken eten zijn wel bestand tegen de schimmel, maar minder smakkelijk. Van wat meneer Niessen heeft gezegd, krijg je een ander kijk op de banaan. Is het zogenaamde “Uitsterven van de banaan” een publiciteit stunt zodat mensen meer bananen gaan kopen? We zullen moeten afwachten wat er de komende jaren gaat gebeuren met de banaan.

Fedor van der Lee

Link 1

http://noorderlicht.vpro.nl/artikelen/10277079/

Link 2

http://www.agripress.be/start/artikel/174047/nl

Fedor vd Lee

Reactie op het artikel: Frankenstein voedsel (Tom Lassing, 2001)

Genetische manipulatie (gentech) van voedsel kan gebruikt worden om het voedselprobleem in de derde wereld landen op te lossen. Hiervoor dient vooraf wel veel onderzoek te worden gedaan.

Maar wat als dit onderzoek de verkeerde kant opgaat en mensen het gaan misbruiken?

Als genetische manipulatie gebruikt kan worden om problemen op te lossen, kan het vast ook zelf problemen scheppen. Volgens het artikel kan er een soort ‘oorlog’ ontstaan met behulp van genetisch gemanipuleerde stoffen. Landen kunnen ipv. bommen bijvoorbeeld insecten die genetisch gemanipuleerd voedsel hebben gekregen lostlaten in een bepaald land, waar deze insecten de stoffen uit het voedsel verspreiden en zo hele oogsten kunnen mislukken. Dit zou een ramp betekenen voor het desbetreffende land. Daarnaast is het moeilijk na te gaan wie zoiets heeft gedaan, en het is al helemaal moeilijk te voorzien of voorkomen.

Zoiets hoeft niet altijd expres te gebeuren. Tijdens experimenten gaan niet altijd dingen goed. In het artikel staat dat er een professor in Zuid-Amerika experimenteerde met gevaarlijke bijen. Een assistent heeft deze per ongeluk vrij gelaten, waardoor deze bijen nu in heel Amerika voor ongevallen zorgen en de ‘normale’ bijensoorten hebben uitgeroeid. Normale bijen zorgen bij veel planten voor het voortplanten ervan, via het verspreiden van stuifmeel. Nu de normale bijen zijn uitgeroeid kunnen ook sommige planten niet meer voortbestaan.

Door een klein foutje in de genetische manipulatie van iets kunnen er grote problemen ontstaan, en zie deze nu nog maar eens op te lossen. De schrijver van het artikel vindt dat men eerst moet onderzoeken naar de mogelijkheden om zulke mogelijke toekomstige problemen op te kunnen lossen, voordat ze onderzoek doen naar de mogelijkheden van genetische manipulatie zelf.

Zelf vind ik dat dit onmogelijk is, doordat genetische manipulatie zo uitgebreid is, en er dus heel veel problemen bij kunnen komen kijken. Het is op zich wel verstandig om van tevoren ook rekening te houden met mogelijke problemen die in de toekomst kunnen ontstaan, maar het is onmogelijk om deze allemaal te voorzien.

Ik vind dat er dus gewoon moet worden doorgegaan met het onderzoek naar de mogelijkheden van genetische manipulatie, want er zijn ook veel voordelen mee te behalen, en die problemen kunnen altijd achteraf nog wel bekeken worden, het valt toch niet te voorkomen.

Het kan natuurlijk altijd mogelijk zijn dat er door de genetische manipulatie een ramp plaatsvindt waaronder veel mensen zullen leiden, maar dit kan overal door gebeuren. Ook in oorlogen worden mensen uitgeroeid en er wordt toch ook nog steeds onderzoek gedaan naar nieuwe wapens etc. die in oorlogen kunnen worden gebruikt.

Siem Valk G1

Genetische modificatie: ‘sleutelen aan de natuur`?

Onbekend maakt onbemind. Dat geldt zeker voor genetisch gemanipuleerde organismen in voedsel. Hoewel uit wetenschappelijke hoek en van de kant van de overheid geen overdreven zorgen over de voedselveiligheid horen te zijn, heeft de consument niet echt vertrouwen in kunstmatig verbeterd voedsel. De discussie spitst zich toe op de ethiek. Mag je aan de natuur sleutelen om nu de voedselproductie te beschermen, terwijl je de effecten op lange termijn niet kent?

Mensen zijn bang voor het onbekende, stelde de Europees commissaris voor gezondheid en consumentenbescherming David Byrne. Hij sprak over de verplichting (vanaf 18 april 2004) om op de etiketten van voedingproducten de toevoeging van genetisch gemanipuleerde organismen te vermelden. "Maar als de consumenten een levensmiddel zien met op het etiket 'genetisch gemodificeerd organisme' (GGO), zijn er een aantal dingen waarvan zij zeker kunnen zijn. Ten eerste dat het product bij de Europese Voedselautoriteit door de beste wetenschappers van Europa is onderzocht. Pas als die het groene licht geven, mag het product worden verkocht. Ten tweede dat het GGO door de Commissie en vertegenwoordigers van alle regeringen bestudeerd is. De consument hoeft dan alleen nog maar te kiezen." Over de aanwezigheid van deze gemanipuleerde organismen in voedingsproducten maakt ook Erik Toussaint, voorlichter van de Kenniseenheid Plant van de Universiteit van Wageningen zich geen zorgen. "Ik weet dat het voedsel veilig is. Het onderzoek naar de effecten van GGO in gewassen is betrouwbaar."

De kwestie GGO is zonder meer uiterst controversieel en geeft aanleiding tot heftige discussies, die niet altijd even constructief zijn, stelt eurocommissaris Byrne, die erkent dat voor de Europese bevolking de risico's van genetische modificatie belangrijk zijn. Niet voor niets zegt hij dat de consument uiteindelijk zelf de keuze maakt welke voedingsproducten hij koopt. Uit de eerste resultaten van het onderzoek naar het consumentenvertrouwen en voedselveiligheid dat vijf Europese universiteiten momenteel uitvoeren in opdracht van de Europese Unie blijkt dat de Europeaan zich wel degelijk zorgen maakt als het om de aanwezigheid van genetisch gemanipuleerde organismen in zijn voedsel gaat. "De meerderheid van de geïnterviewden is tegen genetische manipulatie. Ze zijn vooral bang voor de milieuschade op de lange termijn en de eventuele toepassing op mensen", zegt Jo-An Wiersum van de Wageningse vakgroep Rurale Sociologie, van een van de vijf deelnemende universiteiten aan het Europese onderzoek dat in 2005 wordt afgerond. "Over het algemeen klagen de ondervraagden over het gebrek aan objectieve informatie, die een goede uitleg geeft over de potentiële risico's, maar ook over de positieve bijdrage van genetische manipulatie."

Wat is genetische modificatie?
De mens probeert al eeuwenlang erfelijke eigenschappen van planten en dieren te verbeteren. We gebruiken de beste exemplaren van een soort om verder mee te kruisen of te fokken. Dit heet veredeling. Planten en dieren die nu voorkomen, hebben daardoor een andere 'genetische code' dan hun soortgenoten van duizend jaar geleden. Met de nieuwe technieken van genetische modificatie is het mogelijk om heel gericht een stukje van het erfelijk materiaal te veranderen. Bij de productie van voedingsmiddelen werkt de voedselindustrie al jaren met hulpstoffen die gemaakt zijn door genetisch gemodificeerde micro-organismen, zoals bacteriën en gisten. Zo wordt appelsap, dat van zichzelf troebel is, helder gemaakt met behulp van genetisch gemodificeerde enzymen. Bij genetische modificatie voeg je bepaalde erfelijke eigenschappen in een plant, dier of bacterie toe of schakel je die juist uit. Overigens zijn er in Nederlandse winkels maar weinig producten aanwezig die ggo-ingrediënten bevatten. Genetische gemanipuleerde organismen vinden we in ons land maar in een beperkt aantal gewassen terug, zegt Erik Toussaint van de Universiteit Wageningen. "Het gaat om maïs (als diervoedsel), soja (voor eiwitten en olie), koolzaad (olie) en katoen (textielproductie)." De controle van het Nederlandse voedsel is in handen van de Voedsel en Waren Autoriteit.

Waarom genetische modificatie?
Het is nu nog vooral te doen om gewassen te beschermen tegen onkruidbestrijdingsmiddelen, ziekten en plagen. Om schimmelziektes en insecten te bestrijden zijn heel veel pesticiden nodig. Dat is een aanslag op het milieu. Slim is het om de plant zelf sterker te maken. Een bezwaar dat tegenstanders aanvoeren is dat er zo een koppelverkoop kan ontstaan tussen zaaigoed en bestrijdingsmiddelen waartegen de gezaaide gewassen bestand zijn. Dat lijkt uit milieuoogpunt geen zwaarwegend bezwaar.
Een ander mogelijkheid is om met GGO gewassen smaakvoller of langer houdbaar te maken, voedsel als het ware te verrijken. Het stofje dat voor dat effect zorgt kan echter onbedoelde neveneffecten hebben. Mensen kunnen allergisch zijn voor een teveel van dat stofje in, bijvoorbeeld, een tomaat. Dit soort onderzoek zit nog in de laboratoriumfase, aldus Toussaint. In ontwikkelingslanden kan al rijst, waarin extra vitaminen zitten, worden geteeld. Ook dat is punt van heftige discussie.

Onzeker over veiligheid
De consument weet dus te weinig en dat maakt hem onzeker. Genetische manipulatie klinkt de meeste mensen op zijn zachts gezegd als enge science fiction in de oren. De angst voor toekomstige genetische manipulatie van mensen, het zogenaamde klonen, lijkt ook de discussie over GGO in voedsel in een kwalijk daglicht te stellen. "De terminologie is uiterst subjectief, vandaar ook die onzekerheid. Het woord gemanipuleerd heeft een negatieve bijklank. Vandaar dat velen liever spreken van gemodificeerde organismen, maar door deze term te gebruiken vind ik dat het dan net lijkt of je iets te verbergen hebt", aldus voorlichter Toussaint, die regelmatig lezingen over het onderwerp verzorgt. Het valt hem op dat er veel onduidelijkheid over het onderwerp onder de mensen leeft. De ethiek van genetische manipulatie blijkt met name een bron van zorg voor de Europese consument merkt ook Jo-An Wiersum. "De ondervraagden noemen het ethische aspect veelvuldig. Genetische manipulatie wordt gezien als onnatuurlijk."

Wat is gemodificeerd zetmeel?
Op sommige producten staat als ingrediënt vermeld 'gemodificeerd zetmeel'. Dit is iets anders dan de genetisch gemanipuleerde soja en maïs. Letterlijk betekent gemodificeerd alleen 'veranderd'. Het zetmeel wordt zodanig behandeld dat de producten bijvoorbeeld maar kort of soms helemaal niet hoeven te koken om ze toch goed te laten binden.

Siem Valk

G1

Betoog ethiek

Het genetisch manipuleren van voedsel

Bron: “Genetische modificatie: sleutelen aan de natuur?”

De vraag of voedsel genetisch gemanipuleerd mag worden houdt mensen al een tijd lang bezig. Een feit is dat dit onderwerp negatieve gevoelens opwekt wat direct gelinkt wordt met het klonen van mensen. In het artikel komt naar voren dat deze gevoelens deels onterecht zijn. Dit wordt althans beweerd door ene David Byrne. Hij vindt dat het manipuleren of modificeren zoals hij het liever noemt juist goed is. Voor de mens en voor de desbetreffende voedselsoort. Het woord manipuleren wordt over het algemeen niet echt goed ontvangen en volgens Byrne is dat woord eigenlijk ongepast. Hij stelt dat eerder het voedsel veranderd wordt ten goede van het milieu. En niet zoals de meeste mensen denken ten kwade van het milieu.

In het artikel worden de facetten van het genetisch manipuleren goed naar voren gebracht en je komt ook te weten wat het nu eigenlijk precies is. Zo zou het vooral gebeuren vanwege de oprukkende schimmelziektes waar bijvoorbeeld ook de banaan te kampen mee heeft. Mochten deze voedselwaren niet aangepast worden is er een kans dat ze binnen nu en enkele jaren niet meer eetbaar zijn.

Grappig is ook het stukje over appelsap waarbij wordt gezegd dat deze drank tevens genetisch gemanipuleerd is door al de onvolmaaktheden uit de appelsap te verwijderen. Hier hebben mensen dan weer geen probleem mee. In principe worden bij andere voedselsoorten precies hetzelfde gedaan. Ik ben er zelf dan ook niet tegen. Ik zie geen dreiging in het manipuleren van voedsel zolang het maar niet schadelijk wordt voor het milieu en de mensen. Met ons project proberen we de banaan te redden, want hij is aan het uitsterven. De enige mogelijke oplossing zou zijn om deze populaire fruitsoort genetisch te manipuleren, zodat de banaan bestendig wordt tegen de hardnekkige virussen. Je kunt er dus zelfs voedsel mee redden.

Dit lijkt mij een goede zaak en mag voor mijn part gewoon doorgaan.

Daarnaast er is veelvuldig onderzoek gedaan naar de kwestie door ondermeer de universiteit van Wageningen en uit deze onderzoeken bleek dat het manipuleren van voedsel veilig is.

http://www.beursbox.nl/columns/column7.html

Commentaar:

Dit artikel (column) gaat over de negatieve gevolgen die genetische manipulatie kunnen hebben.

Mensen kunnen genetische manipulatie gaan misbruiken, waardoor een oorlog kan ontstaan geheel gebaseed op genetische dingen. Ipv met bommen te gaan gooien kunnen ze bijvoorbeeld een of andere gemanipuleerde bacterie in een land laten, waardoor voedseloogsten etc. mislukken en misschien zelfs mensen doodgaan.

Tevens kan dit ook per ongeluk gebeuren. De schrijver van dit artikel vind dat er eerst gezocht moet worden naar oplossingen voor mogelijke toekomstige problemen van het genetisch manipuleren, maar genetische manipulatie is groot. Er kunnen zoveel uiteenlopende problemen ontstaan dat daar onmogelijk allemaal een oplossing voor bedacht kan worden, mocht het misgaan.

Op zich vind ik dat hij wel gelijk heeft dat genetische manipulatie voor veel problemen kan zorgen. Het "oorlog-idee" is wel een beetje vergezocht, maar als je er goed over nadenkt is de kans toch best groot dat dit ooit zal gaan plaatsvinden.

http://home.wanadoo.nl/voedingsecho/pag5ah.htm

Dit artikel is vooral wat algemenere uitleg over genetische manipulatie. Voedsel wordt al lang genetisch gemanipuleerd. Bedrijven zijn verplicht dit te vermelden op het etiket van het eindproduct, als daar genetisch gemanipuleerde materialen aan toegevoegd zijn.

Eigenlijk vind ik dit maar onnodig, ik denk dat maar weinig mensen dit zullen lezen, en vaak weten ze toch wel dat veel producten genetisch gemanipuleerde stoffen etc. bevatten. Als ik zelf zou lezen op een etiket dat er bv. 2% genetisch gemanipuleerde stoffen in het product zit, zal ik daardoor echt niet een ander product pakken waarin dat niet zo is.

Genetische manipulatie is goed voor het voedseltekort in armere landen, maar eigenlijk zal door genetische manipulatie niet veel opgelost worden wat dat betreft. Het zullen toch altijd de rijke, welvarende landen zijn die voldoende techniek hebben om bepaald voedsel genetisch te manipuleren en dan zal de verdeling tussen arm en rijk alleen maar groter worden.

http://www.natuurwetmoeders.nl/stopgenetischemanipulatie.html

Enkele gedachten over genetische manipulatie

wat informatie over genetische manipulatie van een aantal voedingsmiddelen.. een soort geschiedenis ervan..

http://www.crfg.org/pubs/ff/banana.html

http://www.abc.net.au/science/k2/moments/s1453046.htm

http://www.crfg.org/pubs/ff/banana.html

http://www.abc.net.au/science/k2/moments/s1453046.htm

http://www.crfg.org/pubs/ff/banana.html

http://www.abc.net.au/science/k2/moments/s1453046.htm

Hier is nieuws over de banaan die bedreigd wordt uit te sterven

http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/2664373.stm

http://www.ictsd.org/biores/03-01-23/story4.htm#top

Fedor vd Lee

http://www.puppykennel.com/

http://www.dierenasielzwolle.nl/

Cyriel Martens G1 (niet G2)