Argentinië, van Iguazu tot Ushuaia

Carlos Menem

Carlos Saúl Menem werd geboren op 2 juli 1930 in Anillaco, een dorpje in de provincie La Rioja. Zijn ouders emigreerden vanuit Syrië en hij was dus van geboorte moslim. Hij studeerde rechten aan de Universiteit van Córdoba en werd aanhanger van Juan Perón. In 1957 werd hij gearresteerd toen hij deelnam aan een gewelddadige betoging tegen toenmalig president Aramburu. In 1964 reisde hij naar Syrië, waar hij Zulema Fátima Yoma, zijn eerste echtgenote, ontmoette. Zij hadden 2 kinderen Zulema Maria Eva Menem en Carlos Saúl Facundo Menem.

Carlos Menem werd in 1973 gouverneur van La Rioja. Tijdens het militair bewind, als aanhanger van Perón, belandde hij van 1976 tot 1981 in de gevangenis. Toen in oktober 1983 de democratie hersteld werd, werd hij opnieuw als gouverneur verkozen. Om zijn politieke ambities waar te kunnen maken bekeerde hij zich tot het Rooms-Katholicisme, de religie die de president van Argentinië volgens de grondwet dient te hebben.

Menem bij zijn eerste verkiezing als gouverneur van La Rioja

Hij werd in 1989 verkozen tot president van Argentinië en volgde Raúl Alfonsin op. In zijn verkiezingscampagne schreeuwde hij slogans over productieve revolutie en ´salariazo´, grote loonsstijgingen, van de daken. Zo kreeg hij de arbeidersbevolking op de hand, net als destijds Perón.

Menem bij de machtsoverdracht samen met Alfonsín

Hij werd president in de tijd van de hyperinflatie en een diepe recessie. Om de inflatie te bestrijden, hervormde Menems´ minister Domingo Cavallo, de economie grondig. De Argentijnse peso werd aan de dollar gekoppeld en staatsbedrijven werden geprivatiseerd(olie, telefonie, gas en electriciteit). De inflatie van 5000% in de jaren 80 zakte tot bijna nul in het begin van de jaren 90. Dit ging wel gepaard met een groot verlies aan arbeidsplaatsen.In 1991 stond hij mee aan de wieg van de Mercosur.

Domingo Cavallo

In 1991 scheidde Menem van zijn eerste vrouw. Sindsdien nam zijn dochter de taak van First Lady op zich. In 1995 kwam zijn zoon om het leven bij een helicopterongeluk, waarvan kwatongen nog steeds beweren dat het geen ongeluk was.

In 1995 begon de waarde van de dollar te stijgen. Verschillende andere factoren zoals de Tequila-crisis in Mexico, de crisis in ZO-Azië en de Russische economische crisis zorgden voor een enorme terugvan van de economie van Argentinië. Het land belandde weer in de categorie van landen met grote economische problemen en met een gigantische buitenlandse schuld.

Menem, oude...

Verder werden tijdens zijn bewind de betrekkingen met Groot-Brittanië hersteld, die na de Falklandoorlog volledig verbroken waren. Ook grensconflicten met Chili werden vreedzaam opgelost. In 1992 werd een aanslag gepleegd op de Israelische ambassade in Buenos Aires. Het onderzoek naar de vermeende betrokkenheid van Menem, die verdacht wordt van het aannemen van geld van Hezbollah, loopt nog steeds. In 1994 verkreeg hij een aanpassing van de grondwet waardoor hij voor een derde keer aan de presidentsverkiezingen kon deelnemen. Ook werden zijn bevoegdheden en die van de gouverneur en burgemeester van Buenos Aires uitgebreid.

... en nieuwe stijl

Zijn meest bekritiseerde actie is echter het verlenen van pardon aan Jorge Rafael Videla, Emilio Massera, Leopoldo Galtieri en andere leiders van de junta. Dit alles met motief de ´nationale verzoening´. Een betoging van 50000 mensen in Buenos Aires was het gevolg. Voormalig president Alfonsín verklaarde: ...dit is de meest trieste dag in de geschiedenis van Argentinië... .

Zijn neoliberale politiek werd fel bekritiseerd door Argentijnse politici en de Katholieke kerk. Werkloze arbeiders richtten daarop de beweging van ´Piqueteros´, stakers, op. Zijn kandidatuur voor een derde ambtstermijn werd ongrondwettelijk verklaard. De kandidaat van de oppositie, Fernando de la Rúa versloeg de partijgenoot van Menem, Eduardo Duhalde. 4 jaar later probeerde Menem het opnieuw en behaalde in de eerste ronde het grootst aantal stemmen, 24%. Dit was echter ver van de benodigde 45% die nodig was om verkozen te zijn. De tweede ronde, waarin Menem het moest opnemen tegen Nestor Kirchner, kwam er nooit. Menem, zeker van de nederlaag, trok zich terug en zo was Kirchner automatisch verkozen.

Nestor Kirchner versloeg Menem in de tweede ronde van de presidentsverkiezingen zonder slag of stoot

In juni 2004 kondigde Menem een nieuwe politieke partij aan, afgescheurd van de Peronistische PJ. In 2005 verscheen in de pers dat Menem trachtte een coalitie te vormen met voormalig minister Cavallo, om deel te nemen aan de parlementsverkiezingen. Op 23 oktober veroverde Menem ook daadwerkelijk een minderheidszetel in het parlement. Dit werd als een politieke nederlaag gezien vermits de 2 Kirchneristen in La Rioja meer stemmen haalden dan Menem. Het was de eerste nederlaag van Menem tijdens verkiezingen in 30 jaar. In 2007 deed hij een nieuwe poging om gouverneur van La Rioja te worden maar werd opnieuw verslagen. Door de nederlaag trok hij zich eveneens terug uit de presidentsverkiezingen.

Corruptie: Op 7 juni 2001 werd Menem gearresteerd wegens een wapenexport schandaal. Er zouden illegaal wapens geleverd zijn aan Ecuador in 1991 en Kroatië in 1996. Hij kreeg huisarrest tot november 2001. In augustus 2002 verklaarde hij voor de rechtbank dat hij niets van de zaak afwist. Geruchten deden de ronde dat Menem 10 miljoen dollar op een Zwitserse bankrekening zou hebben. De banken en Zwitserse authoriteiten ontkenden dit echter. Menem, intussen gehuwd met Cecilia Bolocco, een 35 jaar jongere voormalige Miss Chile, verhuisde naar Chili. Herhaaldelijk werd om uitlevering gevraagd maar de Chileense authoriteiten weigerden steevast. Volgens de Chileense wet kan niemand ter ondervraging uitgeleverd worden. Op 22 december 2004, nadat alle arrestatiebevelen tegen Menem waren ingetrokken, keerde hij terug naar Argentinië. Nog steeds zijn er beschuldigingen tegen hem en komt hij naar aanleiding van corruptie en illegale fondsen in het buitenland regelmatig in het nieuws.